Film polski filmoteka polska komedie seriale filmy polskie aktorki aktorzy kino polskie gwiazdy kina wydarzenia recenzje wywiady

polskie filmy, aktorzy

FILMOTEKAPOLSKA.PL >> Pięć lat bez Dudka

    Pięć lat bez Dudka

    (17.08.2007 12:00 piątek)
    Dzisiaj mija piąta rocznica śmierci Edwarda Dziewońskiego, wybitnego aktora, reżysera, twórcy legendarnego kabaretu Dudek. Edward Dziewoński, przez przyjaciół zwany Dudkiem, urodził się 16 grudnia 1916 r. w Moskwie, zmarł 17 sierpnia 2002 r. w Warszawie. Był synem aktora Janusza Dziewońskiego.

    Przed wojną studiował aktorstwo w Polsce i w Niemczech. W 1939 r. ukończył w Warszawie Państwowy Instytut Sztuki Teatralnej (PIST). Debiutował tuż po wojnie w roku 1945 w teatrze w Łodzi.

    Był aktorem teatrów: Miejskiego w Łodzi (1945), Miniatur „Syrena” w Łodzi (1945–1947), Kameralnego Domu Żołnierza w Łodzi (1947–1949) oraz teatrów warszawskich: Narodowego (1949–1953), Ateneum (1953–1956), Wagabunda (1957–1958), Współczesnego (1962– 1966), Ludowego (1966–1968), (1970–1974), Komedia (1968–1970), Kwadrat (1974–1979); pełnił także funkcję dyrektora tego teatru.

    W latach 1954–1962 występował w kabarecie „Szpak”. Zanim przyszedł czas na „Dudka”, widzowie poznali Dziewońskiego jako Kuszelasa – bohatera telewizyjnego „Kabaretu Starszych Panów” Jeremiego Przybory i Jerzego Wasowskiego (1958–1966).

    W roku 1964 założył w warszawskiej kawiarni „Nowy Świat” kabaret „Dudek”. Istniał on do roku 1975. Był kabaretem autorskim: przez dziesięć lat Dziewoński był jego szefem, autorem wielu tekstów i jednym z głównych wykonawców. Do historii przeszedł skecz „Sęk” wykonywany przez Dziewońskiego z Wiesławem Michnikowskim.

    W kinie zadebiutował w roku 1947 rolą gestapowca w „Zakazanych piosenkach”. Stworzył wybitne kreacje w dalszych dwóch w utworach o tematyce wojennej, w „Ostatnim etapie” (1948) i „Eroice”(1957). Potem grał w komediach „Zezowate szczęście”(1960), „Żona dla Australijczyka” (1963), „Dzięcioł” (1971). W 1982 r. zagrał postać dziadka Surkonta w „Dolinie Issy” Tadeusza Konwickiego. W filmie wystąpił po raz ostatni w „Strasznym śnie Dzidziusia Górkiewicza”(1993).

    Grał w popularnych serialach telewizyjnych, takich jak: „Wojna domowa” (1965–1966), „Wielka miłość Balzaka”(1973), „Czterdziestolatek”(1974–1977),”Paziowie”(1989), „Pięć dni z życia emeryta” (1984); serial ten sam reżyserował.

    Edward Dziewoński był ostatnim spadkobiercą dawnego kształtu aktorstwa, wywodzącego się jeszcze z dwudziestolecia międzywojennego – powiedział krytyk teatralny Tomasz Mościcki.